آيه به اتفاق همه در مدينه نازل شده است ، و حال آنكه چنين اتفاقى در كار نيست . بعضى ديگر آنان گفته‌اند منظور از كتاب ، قرآن كريم است ، و معناى آن اين است كه هر كس اين كتاب را فرا گرفته و بدان عالم گشته و در آن تخصص يافته باشد ، او گواه است بر اينكه قرآن از ناحيه خداست ، و من هم كه آورنده آنم فرستاده خدايم ، در نتيجه خاتمه سوره به ابتداء آن برمىگردد ، كه فرموده بود : « تِلْكَ آياتُ الْكِتابِ وَالَّذِي أُنْزِلَ إِلَيْكَ مِنْ رَبِّكَ الْحَقُّ وَلكِنَّ أَكْثَرَ النَّاسِ لا يُؤْمِنُونَ » و آخر سوره به اول آن و همچنين به وسط آن عطف مىشود كه فرمود : « أفَمَنْ يَعْلَمُ أَنَّما أُنْزِلَ إِلَيْكَ مِنْ رَبِّكَ الْحَقُّ كَمَنْ هُوَ أَعْمى إِنَّما يَتَذَكَّرُ أُولُوا الأَلْبابِ » . و اين گفتار از خداى سبحان در حقيقت يارى كردن قرآن و دفاع از آن است ، در قبال توهينى كه كفار از آن كرده ، و مكرر گفتند : « لَوْ لا أُنْزِلَ عَلَيْه آيَةٌ مِنْ رَبِّه » . البته براى افاده اين معنا جا داشت كه صريحا متعرض وضع قرآن شده بفرمايد قرآن بزرگترين آيت بر رسالت است ، و ليكن فرمود : * ( « قُلْ كَفى بِاللَّه شَهِيداً بَيْنِي وَبَيْنَكُمْ وَمَنْ عِنْدَه عِلْمُ الْكِتابِ » ) * تا اين غرض را ايفاء كرده باشد ، و از بزرگترين شواهد اين معنايى كه براى آيه كرديم اين است كه آيه شريفه مثل بقيه آيات اين سوره در مكه نازل شده است . و با همين بيان گفته جمعى كه گفته‌اند : آيه شريفه در حق على ( ع ) نازل شده و همچنين رواياتى كه در اين باره وارد شده تاييد مىشود . پس اگر جمله * ( « وَمَنْ عِنْدَه عِلْمُ الْكِتابِ » ) * به كسى از گروندگان به رسول خدا ( ص ) منطبق گردد ، قطعا به على ( ع ) منطبق خواهد شد ، چون او بود كه به شهادت روايات صحيح و بسيار ، از تمامى امت مسلمان داناتر به كتاب خدا بود . و اگر هيچ يك آن روايات نبود جز روايت ثقلين كه هم از طرق شيعه و هم از طرق سنى بما رسيده در اثبات اين مدعا كافى بود ، زيرا در آن روايت فرمود : « انى تارك فيكم الثقلين ، كتاب اللَّه و عترتى ، اهل بيتى لن يفترقا حتى يردا على الحوض ما ان تمسكتم بهما لن تضلوا بعدى ابدا « 1 » - من در ميان شما دو چيز بس بزرگ مىگذارم : يكى كتاب خدا ، و يكى عترتم ، اهل بيتم ، اين دو هرگز از هم جدا نمىشوند تا كنار حوض بر من درآيند ، و شما ما دام كه به اين دو تمسك جوييد بعد از من هرگز گمراه نخواهيد شد » .

--> ( 1 ) سفينة البحار ، ج 1 ، ماده « ثقل » .